81. ROCZNICA POMORDOWANIA MIESZKAŃCÓW MARCHWACZA

W sobotę 24 stycznia 2026 r. w XXVII Biegu Pamięci dotarła do Marchwacza grupa 15 biegaczy i dwóch cyklistów dla upamiętnienia 81. Rocznicy Pomordowania Mieszkańców tej miejscowości pod koniec II wojny światowej. W biegu wzięli udział: Dagmara Grugiel, Katarzyna Anczykowska, Małgorzata Kobyłka, Justyna Kowalska, Justyna Bogacz-Chojnacka, Sylwia Stodolna, Piotr Maciejewski (organizator biegu do Marchwacza od 2000 r.), Łukasz Maciejewski, Marek Kobyłka, Witold Sitek (biegacz z Ostrowa Wlkp.), Zdzisław Druciarek, Adam Boguś, Andrzej Wolniak, Czesław Fabiański i Damian Bugajny, którym na rowerach towarzyszyło dwóch cyklistów: Marcin Cygan i Jacek Orczykowski. W uroczystościach wzięli udział: poseł Jan Dziedziczak, radny Sejmiku Województwa Wielkopolskiego Piotr Trybek, który jednocześnie reprezentował p. poseł do Parlamentu Europejskiego Marlenę Maląg, władze Powiatu Kaliskiego z Wicestarostą Pawłem Kaletą, władze Gminy Szczytniki z Przewodniczącym Rady Wiesławem Wróblem i Wójtem Gminy Markiem Albrechtem oraz licznie przybyłymi radnymi, ks. kan. Piotr Bałoniak, proboszcz Parafii w Rajsku, delegacja nauczycieli, młodzieży i rady rodziców Zespołu Szkół w Marchwaczu im. Jana Pawła II z pocztem sztandarowym, druhowie OSP z komendantem gminnym oraz delegacjami i pocztami sztandarowymi z: Krowicy Zawodniej, Iwanowic, Radliczyc, Stawu i Szczytnik. Byli oczywiście biegacze i cykliści, sołtysi z okolicznych miejscowości, przedstawiciel właściciela Gospodarstwa Rolnego p. Wiesława Wawrzyniaka, przedstawiciele Rady Nadzorczej i Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej w Marchwaczu, rodziny pomordowanych i mieszkańcy Marchwacza, media. Po uroczystym przemarszu na miejsce kaźni i przywitaniu przybyłych gości i delegacji,  przypomniana została historia tragicznych wydarzeń. Odczytano apel pomordowanych, a modlitwę w ich intencji poprowadził ks. Piotr Bałoniak. Dla uczczenia pomordowanych złożono na płycie Mogiły wiązanki i zapalono znicze.

Od godz. 12 w budynku Zespołu Szkół im. Jana Pawła II w Marchwaczu miała miejsce druga część obchodów. W intencji pomordowanych oraz o pokój na świecie Mszę św. sprawował ks. kan. Piotr Bałoniak, który rozpoczynając Eucharystię podkreślił, abyśmy polecając miłosierdziu Bożemu ofiary mordu w Marchwaczu,  modlili się jednocześnie o pokój na całym świecie i za rządzących, aby o ten pokój szczerze zabiegali. Nawiązując do czytań liturgicznych podkreślił, że Pan Jezus zmieniając swoje miejsce pobytu z Nazaretu na Kafarnaum, czyli na miejsce nic pozornie nie znaczące, chciał nie tylko wypełnić przepowiednię prorocką, ale pokazać, że dla Boga wszystkie miejsca w życiu człowieka są ważne. I te, w których mieszkamy i żyjemy. I te, które są peryferiami naszego życia duchowego, gdzie wydaje się, że jesteśmy zagubieni w naszych słabościach i grzechach. Nie mamy wpływu na wielką politykę tego świata, na przebieg wojen, ale mamy wpływ na to, jak i czym codziennie żyjemy, na własną rodzinę, na naszych sąsiadów. Mimo, że się różnimy, możemy zawsze się szanować. Warto się tego uczyć i zmieniać siebie na lepszego człowieka każdego dnia. W modlitwie powszechnej wszyscy prosili w tygodniu ekumenizmu m.in. za Kościół powszechny, za przywódców Kościołów i wspólnot wyznaniowych, o pokój na świecie, o szacunek dla ludzkiego życia, za pomordowanych w Marchwaczu w styczniu 1945 r. Przed rozesłaniem celebrans udzielił na prośbę Pani dyrektor Zespołu Szkół im. Jana Pawła II w Marchwaczu Honoraty Szymańskiej - specjalnego błogosławieństwa kolędowego dla wspólnoty szkolnej: uczniów, nauczycieli, pracowników i ich rodzin. Mszę św. ubogaciła Orkiestra Dęta OSP Iwanowice, grając melodie pieśni kościelnych.

Po zakończeniu Mszy św. w imieniu Władz Gminy Szczytniki okolicznościowe słowo wygłosił Wójt Gminy p. Marek Albrecht, dziękując organizatorom za przygotowanie tych uroczystości i społeczności szkolnej za podtrzymywanie pamięci o tych wydarzeniach. Następnie uczniowie szkoły w inscenizacji teatralnej, przygotowanej pod kierunkiem nauczycieli: Pani Wioletty Jeziorskiej, Pani Janiny Antczak i Pani Małgorzaty Pietrzykowskiej -  przypomnieli historię wybuchu II wojny światowej, poświęcenie młodego pokolenia w heroicznej walce powstańczej i tragedię wydarzeń w Marchwaczu. Akademię zakończyło przesłanie pamięci o pomordowanych. Po niej głos zabrali poseł na Sejm RP p. Jan Dziedziczak i Przewodniczący Rady Gminy Szczytniki p. Wiesław Wróbel. Odczytany został też okolicznościowy list od p. Marleny Maląg, posła do Parlamentu Europejskiego. Następnie p. Katarzyna Suchecka i  p. Piotr Maciejewski zaprezentowali historię powstania książki, opisującej szczegółowo zbrodnię w Marchwaczu. Książka autorstwa p. Roberta Primke i p. Katarzyny Sucheckiej ”Kalisz 1945 i zbrodnia w Marchwaczu” zawiera m.in. opisy relacje świadków i wiele ciekawych wspomnień okolicznych mieszkańców. Można ją nabyć poprzez stronę internetową www.ridero.pl. w wersji elektronicznej i drukowanej. Następnie okolicznościowy koncert zaprezentowała Orkiestra Dęta OSP Iwanowice pod batutą kapelmistrza Adriana Militowskiego, prezentując doskonały warsztat muzyczny wybranych melodii wojskowych. Obchody zakończyło tradycyjne spotkanie przy stole, przygotowane przez Koło Gospodyń Wiejskich „Lipkościanki”.

/Informacja własna: Robert Lis, zdjęcia: Robert Lis i Krzysztof Wójtowicz; Krzysztof Pietrzykowski, Beata Kuświk/